Салық кодексі — 2026
Қазақстандағы ҚҚС 16%: бизнеске 2026 жылғы өзгерістерді қалай қолдану керек
2026 жылғы 16% ҚҚС ставкасы бағаға, шарттарға, аванстарға, импортқа және өтпелі операцияларға қалай әсер ететінін түсіндіреміз.
· Сегізбай Ержігіт
16% ставка қай кезден қолданылады
2026 жылғы 1 қаңтардан бастап Қазақстанда ҚҚС-тың негізгі ставкасы 16% болды. Ставканы таңдағанда тек шарт жасалған немесе төлем алынған күнге қарау жеткіліксіз: салық салынатын айналымның жасалған күні, тауардың берілуі, жұмыстың орындалуы және қолданылатын өтпелі ереже тексеріледі. Әр мәміле бойынша оқиғалар хронологиясын жасаған дұрыс.
Баға мен шарттағы ҚҚС талабын қайта есептеңіз
Шартта баға «ҚҚС-пен бірге» деп бекітілсе, ставканың өсуі жеткізушінің таза түсімін азайтуы мүмкін. Ал «ҚҚС қосымша есептеледі» деген талап сатып алушы төлейтін соманы ұлғайтады. Ұзақ мерзімді шарттарда бағаны өзгерту тәртібін, қосымша келісім қажеттігін және біржақты қайта есептеуге рұқсат бар-жоғын тексеріңіз.
Аванс пен кезеңдік орындауды бөліңіз
2025 жылы алынған аванс 2026 жылы орындалатын жеткізілімнің ставкасын өздігінен анықтамайды. Актілер, шот-фактуралар және нақты беру күндері бойынша әр кезеңді бөлек талдау қажет. Бір шарттың әр бөлігі әр уақытта орындалса, есеп пен бастапқы құжаттар да сол бөліністі дәл көрсетуі керек.
Төмендетілген және нөлдік ставкаларды шатастырмаңыз
Медицина мен дәрілік заттардың бір бөлігіне арнайы ставка, ал экспорт пен халықаралық тасымалдың кейбір операцияларына нөлдік ставка қолданылады. Босату мен нөлдік ставканың салдары бірдей емес: ҚҚС есепке жатқызылуына әсері өзгеше. Арнайы режимді қолдану үшін қызметтің, лицензияның және тауардың талаптарға сәйкестігін құжатпен растаңыз.
Есеп жүйесін және маржаны тексеріңіз
Бағдарламадағы ставкаларды, ЭШФ үлгілерін, кассаны, прайс-парақты және бухгалтерлік саясатты бір уақытта жаңартыңыз. Негізгі клиенттер бойынша 12% және 16% кезіндегі маржаны салыстырыңыз. Қате ставка тек қосымша салық емес, шарттық дау мен есепке жатқызудан бас тарту тәуекелін де тудырады.