Салық құқығы
Қазақстандағы 2026 жылғы ЖТС: ставкалар, шегерімдер және есептеу
2026 жылы жұмыс беруші мен жеке тұлға ЖТС-тың прогрессивті ставкасын, базалық және әлеуметтік шегерімдерді қалай қолданады.
· Сегізбай Ержігіт
Прогрессивті ставка табыстың бөлігіне қолданылады
Жеке тұлғалардың көпшілік табысына жылына 8 500 АЕК шегінде 10%, ал одан асатын бөлігіне 15% ставка қолданылады. Жоғары ставка бүкіл табысқа салынбайды. Бірнеше табыс көзі болғанда қорытынды міндеттемені бір жұмыс берушінің есебі бойынша ғана бағалауға болмайды.
Базалық шегерім және салық агенті
Базалық шегерім айына 30 АЕК, жылына 360 АЕК-тен аспайды және тек бір салық агентінде қолданылады. Қызметкер өтінішті дұрыс рәсімдеп, қолдану орны өзгерсе хабарлауы керек. Жұмыс беруші негізді сақтап, айлық және жылдық шекті бақылауы тиіс.
Барлық табысты жұмыс беруші есептемейді
Мүлікті сатудан, шетелден алынған, жеке практикадан түскен және заңда көзделген өзге табысты жеке тұлға өзі декларациялауы мүмкін. Есептеу алдында табыс көзін, салық резиденттігін, алу күнін және халықаралық шарттың бар-жоғын анықтау қажет.
Әлеуметтік шегерім құжатпен расталады
Міндетті әлеуметтік төлемдер бойынша шегерім есеп деректерінен көрінеді, ал арнайы әлеуметтік шегерім тұлғаның мәртебесі мен растайтын құжатқа тәуелді. Жеңілдікті қызметкердің ауызша сөзімен қолдануға болмайды. Анықтаманың мерзімі мен санаты тексеріледі.
Жылдық салыстыру қосымша есептеуді азайтады
Жыл соңында әр айдағы табысты, қолданылған шегерімді және ұсталған ЖТС-ты салыстырыңыз. Жұмыстан шығу, демалыс ақысы, сыйақы, заттай табыс және өткен кезеңді қайта есептеу жеке тексеріледі. Қате құжатты кейінгі күнмен өзгертумен емес, есептілікті түзетумен жойылады.
Жеке тұлға табысы барлық көзден жинақталады
Жалақыны, кәсіпкерлік түсімді, жалдауды, мүлік сатуды, инвестицияны және шетелдік шотты салыстырыңыз. Әр табысқа күнді, валюта бағамын, салық агентін, шегерім мен растайтын шығынды анықтаңыз. Тек банк төлемінің мақсатына сүйенбеңіз: шарт пен операцияның экономикалық табиғаты дұрыс көрсетуді анықтайды.