Салық кодексі — 2026
Мәміле алдындағы салықтық due diligence: сатып алушы нені тексеруі керек
Компанияны немесе үлесті сатып алу алдында салық есептілігін, тексерулерді, жеңілдіктерді және жасырын міндеттемелерді бағалау тәртібі.
· Сегізбай Ержігіт
Тексеру шекарасын мәміле құрылымына байлаңыз
Үлесті сатып алғанда компанияның бұрынғы міндеттемелері сол заңды тұлғада қалады, ал активтік мәміледе тәуекелдің құрамы өзгеше болады. Сондықтан тексерілетін кезеңді, салықтарды, еншілес ұйымдарды және елеулілік шегін мәміленің нақты моделіне қарай белгілеңіз.
Есептілікті бастапқы деректермен салыстырыңыз
Декларацияларды айналым-сальдо ведомостарымен, ЭШФ-мен, банктік қозғалыспен және басқарушылық есеппен салыстырыңыз. Түсім, ҚҚС, еңбекақы, шегерімдер және байланысты тараптар операциялары бойынша түсіндірілмеген айырмашылықтарды жеке тізімге енгізіңіз.
Тексерулер мен ашық дауларды бағалаңыз
Салықтық тексерулердің актілерін, камералдық хабарламаларды, шағымдарды, сот істерін және орындалмаған талаптарды сұратыңыз. Тек берешектің бүгінгі жоқтығына сенуге болмайды: өткен кезең бойынша кейінгі есептеу тәуекелі мен мерзімдер де бағаланады.
Арнайы тәуекелдерді жеке модельдеңіз
Салық жеңілдіктерінің шарттарын, ҚҚС есепке жатқызылуын, резидент еместерге төлемдерді, трансферттік баға мен тұрақты мекеме мәселесін тексеріңіз. Әр тәуекелге ықтимал салық, өсімпұл, айыппұл және дәлелдің беріктігі бойынша диапазон есептеңіз.
Нәтижені мәміле құжаттарына енгізіңіз
Due diligence есебі тәуекелдер тізімімен аяқталмауы керек. Бағаны түзету, сатушының кепілдігі, арнайы өтемақы, төлемнің бір бөлігін ұстап қалу және мәміледен бас тарту шарттарын ұсыныңыз. Маңызды мәлімдемелер жабу күні қайта расталсын.
Салықтық due diligence баға мен мәміле шартына айналады
Декларацияны, дербес шотты, тексеруді, хабарламаны, ҚҚС-ты, төлем көзіндегі ұсталымды, трансферттік операцияны, жеңілдікті және негізгі активтің салық тарихын тексеріңіз. Шарт таңдауы ірі әрі ерекше операцияны, байланысты тұлға мен бейрезидентті қамтиды. Әр тәуекелге кезең, ықтимал база, салық, өсімпұл, айып және қорғану мүмкіндігін көрсетіңіз. Кейін шешім қабылданады: жабуға дейін жою, бағаның бір бөлігін ұстау, арнайы кепілдік алу немесе үлес сатып алуды актив мәмілесіне ауыстыру. Сатушының қарыз жоқ деген жалпы сөзі нақты өтеу тетігін алмастырмайды.